Zwarte Piet en Paul Scheffer

november 26, 2018 by  
Filed under artikel

Bij Zwarte Piet denk ik altijd aan Paul Scheffer. Paul heeft veel studie gedaan naar integratie van nieuwkomers. Hij onderkent drie fasen. In de eerste fase leven de culturen langs elkaar heen (wij noemden dat in Nederland indertijd: tolerantie). Vervolgens ga je in de tweede fase voor het conflict, om in de derde fase toch echte integratie te komen. ‘The functions of social conflict’, schreef Lewis Coser ooit. Dat conflict over Zwarte Piet is daarom ook positief. Het maakt duidelijk dat migranten ‘onze’ samenleving ook als ‘hun’ samenleving zijn gaan zien. Ze begrijpen niet waarom in hun huis nauwelijks oprechte  spijt wordt betuigd voor de slavernij uit het verleden. Ze begrijpen niet dat wij ons niet te weer stellen tegen iets wat zij als racistisch zien: Zwarte Piet.

Eindhoven zou in dit conflict wel eens een omslagpunt kunnen zijn. Niet de brave anti-Piet-betogers vielen op, maar het onverholen racisme van de hooligans. Zouden die anti-Piet-betogers dan toch een punt hebben? En plotseling hoorde ik ook dat kleine kinderen helemaal geen onderscheid maken tussen zwarte pieten, blanke pieten en roetveeg-pieten. De posities leken voorgoed iets te zijn verschoven en de integratie was een stap dichterbij.

Maar tegelijkertijd tekenden andere scheidslijnen in Eindhoven zich heftiger af. Een scheidslijn die in onze samenleving wellicht belangrijker is dan die lijn tussen autochtoon en migrant: de scheidslijn tussen de winnaars en de verliezers van de globalisering. Tussen de kosmopolieten en de nationalisten. Tussen de hoogopgeleiden en de laagopgeleiden.  Tussen de mensen die het goed hebben en de mensen die steeds minder perspectief hebben. Tussen de hipsters van de grachtengordel en de wiettelers uit de Vogeltjesbuurt in Tilburg. Het is de nieuwe scheidslijn die in de politiek de PvdA heeft verwoest en GroenLinks en PVV geen windeieren legt. De scheidslijn die elders Brexit en Trump heeft gebaard. 

Het debat over Zwarte Piet markeert daarmee niet alleen een stap naar integratie, maar ook een scheidslijn die misschien wel veel moeilijker valt weg te gummen. 

Comments

3 Comments on "Zwarte Piet en Paul Scheffer"

  1. Jan Dirk Dorrepaal on ma, 26th nov 2018 08:57 

    Perfect artikel.

  2. Joop van dam on ma, 26th nov 2018 10:45 

    Goede analyse, de laatste scheidslijn zal veel moeilijker weg te nemen zijn!

  3. Ton van der Pennen on ma, 26th nov 2018 14:48 

    Je zet het probleem in jouw bewoordingen zo mooi neer. Groet.

Tell us what you're thinking...
and oh, if you want a pic to show with your comment, go get a gravatar!