Ik stond er dit keer dus alleen voor. Ik moest Sam geheel zelf opvoeden. Eerst maar eens op internet op zoek naar een boek over het opvoeden van honden. Je vindt er talloos veel miljoenen, en dan bestel je er drie.
Niet onverwachts ging één boek over het wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van opvoedingsmethoden bij honden. Er bleek al veel onderzoek te zijn gedaan. Maar ik geloofde er niets van. Hier werd slechts een nieuwe filosofie over het opvoeden van honden salonfähig gemaakt.
Het ‘negatieve’ opvoeden (verkeerd gedrag bestraffen!) had helemaal afgedaan, honden moest je tegenwoordig ‘positief’ opvoeden (goed gedrag belonen!). Laat uw hond rustig alles kapot bijten, maar beloon hem vooral als hij een keer te moe is met zijn verwoestende werk verder te gaan. Zoiets. Wat een onzin.
Natuurlijk moet je een hond nooit straffen voor iets wat hij een uur geleden heeft gedaan (die uitgedroogde, afgekoelde drol). Zijn hersens zijn niet in staat om die straf met die drol te verbinden. Daarom zal de hond van zo’n onverwachtse straf alleen maar onzeker worden. En onzekere honden gaan uiteindelijk vervelende, oude, zeurende mannen bijten, hebben we al gezien.
Maar waarom zou ik mijn hond niet streng mogen aanspreken op het moment dat hij een verse warme drol op mijn tapijt draait?
Natuurlijk moet je ook, waar mogelijk, zoveel mogelijk belonen. Belonen is ook veel leuker om te doen. En beloon je hond dan vooral door hem vriendelijk toe te spreken en door hem te aaien. Die worden beide zeer gewaardeerd. En ga hem niet steeds met snoepjes pleasen. Honden moeten geen snoepjes-automaten worden.
Maar intussen zou het goed zijn als al die wetenschappers nog even in het nest van moeders kijken. Natuurlijk likt de moeder-hond haar puppy's veel en vaak. Maar als de puppy’s vervelend zijn krijgen ze gewoon een snauw en als ze erg vervelend zijn bijt moeder even in hun snoetje. Altijd voorzichtig tuurlijk, maar zeker niet belonend.
*
Als je een hond wil opvoeden is het goed om eerst te bedenken wat die hond straks moet kunnen.
Vooropgesteld, ik hou niet van een hond die kunstjes doet. Waarom zou een hond een poot moeten kunnen geven? Begrijpen hij en ik elkaar daardoor beter? Hij hoeft toch niet in het circus? Circussen ben ik sowieso tegen.
Maar een paar dingen moet hij wel leren.
Ik vind vooral dat zijn leren ons samenleven aangenamer moet maken.
De grens is simpel: als Baas en hond vaak mopperend achter elkaar aanlopen, is de opvoeding nog niet gelukt. Een beetje mopperen is, zoals in elke relatie, niet te vermijden. Maar Baas en Sam moeten niet na elke wandeling ruziënd thuis komen.
Daarom moet Sam komen als hem dat wordt gezegd. Dat is regel één uit mijn opvoedboek.
Het commando bestaat uit twee elementen: ‘Sam, kom hier’. Bij ‘Sam’ kijkt Sam je aan om te horen wat er van hem verwacht wordt. Bij ‘Kom hier’ komt Sam zonder dralen naar zijn Baas.
Sam kan inmiddels opkijken en kan inmiddels komen. Helaas met twee kanttekeningen. Voordat Sam komt doet hij altijd eerst ter plekke nog een plas. Dat is hem niet meer af te leren. Maar hoe erg is het eigenlijk dat hij eerst die plas nog doet? Sam rondt nu eenmaal elk bezoek aan elke plek af met een plas. Er vallen in de regel ook geen doden, als Sam niet onverwijld naar zijn Baas toe ijlt.
Sam wil het komen ook nog wel eens even uitstellen als hij in gesprek is met andere honden. Dan hoort hij me gewoon niet. Zoals Baas heel gefocust kan zijn als hij een stukje typt of een boek schrijft en dan bijna niets hoort, zo hoort Sam ook niets als hij in gesprek is met andere honden.
Vergeet niet dat die ‘gesprekken’ van Sam niet altijd veilig voor hem zijn. Hij moet soms rugdekking zoeken, voordat hij zich kan omdraaien en naar zijn Baas kan terug hollen. Het is beter als ik even wacht met roepen. Tot hij is uitgesproken.
Juist als Sam naar Baas omkijkt, is het een uitgelezen moment voor Baas om Sam bij zich te roepen.
‘Sam, kom hier’ is zeker voor Sam het belangrijkste commando. Hij is nieuwsgierig, heeft altijd de neiging om te gaan kijken, om erop af te gaan. Eén keer ‘Sam, kom hier’ moet genoeg zijn om hem uit die dwingende focus te halen. Ja, wat bij Baas nooit lukt, moet bij ‘die hond’ wel in één keer lukken.
Voor een eerdere blog over opvoeden van Sam zie hier.